ICONISCH ROTTERDAM

LES 1 DE GESCHIEDENIS & ONTWIKKELING VAN ICONEN

Introductie

LEERPIXEL : BASIS BEELDASPECTEN

Het maken van Iconen DESIGN

Bij project ‘Iconisch Rotterdam’ ben je bezig met een ontwerp van een icoon en een spread. In deze les gaan we de wereld van iconen verkennen. Voor jou, als toekomstig ontwerper, is het belangrijk om te begrijpen hoe deze visuele taal zich heeft ontwikkeld en hoe ze worden toegepast in een ontwerp. Zo maak je een zo sterk mogelijk ontwerp wat iedereen goed begrijpt.

Het doel van de leerlijn Design is om media uitingen op een aantrekkelijk en gebruiksvriendelijk manier te ontwerpen.

Bij design leer je de juiste balans toe te passen tussen compositie, kleurgebruik, typografie, beeld, kadrering en geluid.

Design speelt een belangrijke rol in het visueel communiceren naar de doelgroep.

"True icons are larger than life, unforgettable with an elegance that's mesmerizingly timeless."

Francois Nars

Leerdoelen

Je maakt kennis met de geschiedenis van iconen
Je leert over invloedrijke iconen uit verschillende tijdperken en culturen.
Je kunt een iconisch beeld maken van je medestudent

Werkvorm

Materialen/Benodigdheden

De les start met een algemene uitleg, daarna werk je in kleine groepen. Door samen te werken, kun je ideeën uitwisselen en van elkaar leren.

Notitieboek en schrijfmateriaal

Theorie

Iconen en pictogrammen zijn krachtige symbolen die al eeuwenlang worden gebruikt om belangrijke ideeën over te brengen. Ze kunnen verwijzen naar religie, kunst, maatschappij of reclame. Pictogrammen worden vaak gebruikt om snel informatie te geven, zoals in het verkeer of op je telefoon.

Van de oude Egyptische hiërogliefen tot de moderne digitale pictogrammen, elke cultuur heeft zijn eigen visuele taal ontwikkeld.

Het begrijpen van deze geschiedenis helpt ons om beter te begrijpen hoe iconen werken en hoe we ze kunnen gebruiken in onze eigen ontwerpen.

Iconen:

Religieuze iconen: In de Middeleeuwen gebruikten mensen religieuze afbeeldingen, zoals schilderijen van Maria of Jezus, om Bijbelverhalen te vertellen aan mensen die niet konden lezen. Ook heiligen zoals Moeder Teresa zijn iconen, omdat ze het goede voorbeeld gaven. Andere voorbeelden zijn Gandhi, die geweldloos protesteerde voor vrijheid en gelijkheid, en de Dalai Lama, het symbool van vrede en compassie binnen het boeddhisme.
Kunst: In kunst kunnen iconen belangrijke boodschappen overbrengen. Denk aan kunstenaars zoals Andy Warhol, die beroemdheden zoals Marilyn Monroe gebruikte in zijn werk, of Keith Haring, die zich uitsprak over sociale problemen.
Maatschappelijk: Personen zoals Martin Luther King zijn maatschappelijke iconen, hij heeft gestreden voor gelijke rechten en vrijheid. Denk aan Nelson Mandela, die streed tegen apartheid in Zuid-Afrika, Malala Yousafzai, die zich inzet voor onderwijs voor meisjes, of Greta Thunberg, die wereldwijd aandacht vraagt voor het klimaat. Deze mensen zijn iconen omdat ze belangrijke veranderingen in gang hebben gezet of voor grote ideeën opkomen.

Commercieel: In de reclame zijn iconen belangrijk om merken te promoten. Voorbeelden zijn James Bond in Heineken-reclames of Twiggy, een beroemd model uit de jaren ‘60, die het gezicht werd van verschillende merken.

Symbolen:

Hiërogliefen: De oude Egyptenaren gebruikten hiërogliefen, symbolen waarmee ze verhalen en belangrijke informatie schreven. Dit is een van de oudste vormen van geschreven taal.
Moderne pictogrammen: Tegenwoordig zien we pictogrammen overal, zoals verkeersborden en symbolen op je telefoon. Ze helpen ons snel te begrijpen wat iets betekent, zonder woorden te gebruiken.
Grafisch ontwerp: Ontwerpers zoals Gerd Arntz, Otl Aicher en Paul Mijksenaar hebben veel bekende pictogrammen gemaakt, zoals de symbolen die je op luchthavens of tijdens de Olympische Spelen ziet.

Opdracht iconen

Opdrachtomschrijving 

1. Introductie iconen in Rotterdam
Jouw vakdocent geeft een introductie over iconen door de jaren heen.

2. Ontwerp een icoon van je medestudent

Maak groepjes van twee.
Bespreek elkaars eigenschappen en kwaliteiten.
Kies een icoon uit (religieus, kunst, maatschappelijk of commercieel) die je goed vindt passen bij je medestudent.
Maak een iconisch beeld van jouw medestudent. De techniek is vrij; bijvoorbeeld een tekening, een foto of een digitale bewerking.

Iconisch Rotterdam

Kijk nog eens naar het WordWeb wat je hebt gemaakt met je groep over iconen. Kun je nog meer toevoegen na de uitleg over de geschiedenis van iconen?

Tips/bronnen 

Boekenlijst (selectie maken, zie lijst hieronder)
Link uitleg met uitleg hoe je contact sheet kunt maken

Evaluatie:

Je voortgang wordt geëvalueerd op basis van de volgende criteria:

Iconen herkennen: Je kunt iconen goed herkennen en uitleggen wat ze betekenen.
Groepsopdracht: Samenwerking en kwaliteit van de iconen bespreken
Icoon maken: Creativiteit en duidelijkheid

Tips/Bronnen

Symbol Sourcebook: An Authoritative Guide to International Graphic Symbols - Henry Dreyfuss
The Noun Project: A Visual Language - Edward Boatman, Sofya Polyakov, and Scott Thomas